Ushbu maqolada rahbar ayollarning boshqaruv kompetensiyalarini rivojlantirishning ahamiyati, dolzarbligi va nazariy hamda amaliy jihatlari tahlil qilingan. Bugungi global iqtisodiy va ijtimoiy sharoitlarda rahbar ayollar hissasini oshirish, ularning professional va shaxsiy salohiyatini yuksaltirish muhim vazifa sifatida qaralmoqda. Maqolada ayol rahbarlarning boshqaruv sohasidagi asosiy qobiliyat va koʻnikmalari, xususan strategik fikrlash, qaror qabul qilish, jamoa boshqaruvi, innovatsion yondashuvlar va masofaviy ish sharoitida rahbarlik qilish kompetensiyalari oʻrganilgan. Shuningdek, gender tengligi tamoyillari
va uni ish joyida amalga oshirish yoʻnalishlari tahlil qilingan. Rahbar ayollarning boshqaruv sohasidagi faoliyatiga ijobiy ta’sir
koʻrsatadigan innovatsion yondashuvlar hamda amaliy mexanizmlar boʻyicha amaliy taklif va tavsiyalar berilgan.

Maqolada akademik iqtidorli o‘quvchilarda o‘quv jarayonini tashkil etishning psixologik xususiyatlari o‘rganiladi. Akademik iqtidorli shaxslarning o‘ziga xos ehtiyojlari va xususiyatlarini tan olgan holda, ushbu tadqiqot samarali ta’lim strategiyalari va ularning rivojlanishini qo‘llab-quvvatlashga qaratilgan tadbirlar haqida tushuncha berishga qaratilgan.

Maqolada kelgusida oilaviy munosabatlar an’anaviy modelining yanada layoqatsizligining ko‘rsatkichlari sifatida ajralishlar sonining ko‘payishi, ro‘yxatga olingan nikohlar sonining kamayishi va tug‘ilishlarning kamayishi haqidagi ma’lumotlar keltiriladi.

Ushbu maqolada oilaviy nizolarni bartaraf qilishda oilaviy mediatsiyaning roli Turkiya tajribasi misolida o‘rganilgan bo‘lib, Turkiyada oilaviy mediatsiya institutining shakllanishi va rivojlanishining tarixiy, huquqiy va ijtimoiy jihatlari tahlil qilingan hamda uni rivojlantirish uchun davlat tomonidan amalga oshirilayotgan islohotlar, mediatorlik faoliyati bilan shug‘ullanuvchi shaxslarga qo‘yiladigan talablar, oilaviy mediatsiyaning o‘ziga xos jihatlari bayon etilgan. Shuningdek, mazkur ishda oilaviy mediatsiya institutini O‘zbekistonda rivojlantirish borasida Turkiya tajribasidan foydalanish mumkin bo‘lgan jihatlari haqida so‘z boradi

Ushbu maqolada aholi o‘rtasida o‘tkazilgan sotsiologik tadqiqot natijalari bo‘yicha aholining zamonaviy namunali oila modelini shakllantirishda respondentlarning fikrlari o‘rganildi va namunali oila portreti shakllantirildi.

Maqolada O‘zbekiston sharoitida kam ta’minlangan oilalarni ijtimoiy himoya qilish tizimining rivojlanishi, mazkur yo‘nalishda davlat siyosati, fuqarolik jamiyati institutlari va alohida shaxslarning o‘zaro munosabatlari falsafiy jihatdan tahlil qilinadi. Muallif davlatning kafolatchilik roli, jamiyatning axloqiy-ma’naviy qadriyatlar asosidagi hamjihatligi hamda ijtimoiy tenglik, adolat, imkoniyatlar yaratuvchanligi, ijtimoiy himoya mexanizmlarining innovatsion va axborot texnologiyalariga asoslangan rivojlanish zarurati ta’kidlangan. Maqola zamonaviy O‘zbekiston tajribasini nazariy asoslar bilan uyg‘un holda ko‘rsatishga urinishdir.

Maqolada aholi bandligi tushunchasi, rivojlangan mamlakatlarda bandlik va mehnat bozorini tartibga solishning modellari o‘rganib chiqilgan. Mazkur davlatlar tajribalaridan mamlakatimizda ishsizlikni qisqartirish va aholining ijtimoiy zarur mehnat bilan bandligini ta’minlash bo‘yicha imkoniyatlar yoritilgan

Mazkur maqolada inson hayoti davomida aqliy bilimlari natijasida barkamollikka erishishi, Abu Nasr Forobiyning merosida ma’naviy madaniyat masalalarining ifodalanishi, insonning xulq-atforidagi ijobiy xislatlar yuzasidan fikrlar keltirilgan.

Zamonaviy dunyoda ijtimoiy tadbirkorlik ijtimoiy-iqtisodiy barqaror rivojlanishning samarali vositalaridan biriga aylandi. Biznes prinsiplarini ijtimoiy va atrof-muhitga ijobiy ta’sir ko‘rsatish maqsadlari bilan birlashtirgan holda kambag‘allik, ishsizlik, ta’lim va sog‘liqni saqlash xizmatlaridan to‘laqonli foydalanish kabi ijtimoiy muammolarni hal etish orqali ijtimoiy tadbirkorlik innovatsiyalarini yaratish, barqaror rivojlanish, shuningdek, zaif guruhlar va butun jamiyat uchun hayot sifatini yaxshilashda muhim rol o‘ynaydi. Ushbu maqolada muallif sotsiologik tadqiqotlar natijalariga asoslanib, ijtimoiy tadbirkorlikni rivojlantirishning gender jihatlari va ijtimoiy tadbirkorlikni rivojlantirishda gender masalalarni inobatga olish resurslarini tahlil qilgan

Mazkur maqolada tazyiq va zo‘ravonlikka uchragan ayollar bilan ishlash, ularning ijtimoiy reabilitatsiyasi bilan bog‘liq muammolarga global nuqtayi nazardan yondashilgan. Jumladan, xotin-qizlarning oilaviy-maishiy zo‘ravonlikka uchragan ayollarni moslashtirish bo‘yicha Kanada, Shvetsiya, Qozog‘iston mamlakatlarining tajribasini o‘rganishga alohida e’tibor qaratilgan.

Ushbu maqolada gender tenglikka erishishda xalqaro tashkilotlarning roli tizimli tahlil qilinadi. Maqolaning asosiy maqsadi – xalqaro tashkilotlar tomonidan amalga oshirilayotgan siyosiy, huquqiy va institutsional tashabbuslarning mazmun-mohiyatini ochib berish hamda ularning O‘zbekiston va Markaziy Osiyo mintaqasidagi ta’sirini baholashdan iborat. Maqolada mavjud ilmiy manbalar, xalqaro konvensiyalar (CEDAW, Beijing Platformasi) va UN Women, UNDP, ILO kabi tashkilotlarning amaliy faoliyati asosida tahliliy yondashuv qo‘llangan. Ilmiy muammo sifatida xalqaro tashkilotlarning normativ hujjatlari va milliy siyosatlar o‘rtasidagi nomuvofiqlik ko‘rsatilgan

Biznes model bu tadbirkorlikdagi asosiy biznes jarayonlarining tahlili va tavsifi bo‘lib, u kimga va nima sotishni ko‘rsatadi hamda qancha daromad va foyda olishni namoyon etadi. Ushbu maqolada ayollar ishtirokidagi biznes modellarning xorijiy va milliy amaliyoti tahlili natijasi ko‘rsatilgan. Xususan, biznes modellar ko‘pqirralilik, kooperativ tuzilmalar, mehnatga adolatli haq to‘lash, ish bilan shaxsiy hayot o‘rtasida muvozanatni saqlab qolish hamda yetkazib beruvchilarning xilma-xilligi kabi asosiy g‘oyalar asosida shakllangani aniqlangan

Ushbu maqolada mehnat bozorida ishchi kuchi bandligini ta’minlashda migratsiya jarayonining o‘rni asoslangan, aholining ichki va tashki migratsiyasiga ta’sir etuvchi omillar tasniflangan, mehnat bozorida ishchi kuchining tashkillashtirilgan eksportini rivojlantirish bo‘yicha ilmiy asoslangan taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan.

Ushbu maqolada ekologik omillarning gender tengligidagi ahamiyati, ayollarga ekologik omillar ta’siri, ekologik muammolar hamda O‘zbekistonda ba’zi ekologik sohalarida ayollarning ulushi tahlil qilingan.

Ushbu maqolada oilaning takror barpo bo‘lishida tug‘ilishning o‘rni asoslangan bo‘lib, O‘zbekistondagi tug‘ilish ko‘rsatkichlari tahlil qilingan. Tug‘ilish darajasi bo‘yicha hududlar guruhlarga ajratilib, tug‘ilish ko‘rsatkichlari ortishining maktabgacha ta’lim tizimiga ta’siri ilmiy tahlil qilingan.

Ushbu maqolada О‘zbekiston Respublikasida demografik rivojlanishni tartibga solishga qaratilgan normotiv huquqiy hujjatlar tahlil qilingan. Shuningdek, demografik jarayonlarni о‘rganish va tahlil qilishning institusional asoslari keltirilgan hamda demografik rivojlanishning normativ-huquqiy asoslarini takomillashtirish bо‘yicha ilmiy taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan.

Mazkur maqola zamonaviy namunali oila modellari va mezonlarining tadqiqiga bag‘ishlangan. Tadqiqotda namunali oila ta’rifi va mezonlari, oilaning kuchli taraflarini o‘rganish bo‘yicha ilmiy nazariy qarashlar chuqur o‘rganildi. O‘zbekiston Respublikasida namunali oila mezonlarini aniqlash uchun aholi orasida so‘rov o‘tkazildi. So‘rov natijalari mamlakatimizda namunali oilalar turmush tarzida ma’naviy-axloqiy omillar ustunlik qilishini ko‘rsatdi. Oilalarda o‘zaro tushunish va hurmat, oilaviy an’analarga sadoqat, ota-ona va farzandlar o‘zaro ijobiy munosabati, oila a’zolari bo‘sh vaqtlarini birga o‘tkazishlari kabi mezonlar muhimligi aniqlandi.

Hayot davomida yoshlar turli qiyin, stressli vaziyatlarga duch kelishadi. Ko‘p jihatdan bu holatlarning barchasi talabalarga yuqori talablar qo‘yiladigan oliy ta’lim muassasalarida sodir bo‘lishi kuzatilgan. Bu shaxsga mavjud muammoli vaziyat haqida to‘liq ma’lumot olishga, uni tahlil qilishga va to‘g‘ri yechimni topishga yordam beradigan metodlar hisoblanadi. Psixologiyada yengish strategiyalari odatda shaxs tomonidan ongli ravishda qo‘llanadigan qiyin vaziyatlar, sharoitlar bilan kurashish usullari, turli xulq-atvor strategiyalari to‘plami, kognitiv va xulq-atvor sohalarida baholanadigan muayyan tashqi yoki ichki talablarni yengish uchun urinishlar deb tushuniladi va haddan ortiq shaxs resurslari sifatida baholanadi. Turli murakkab hayotiy vaziyatlarda talabalar tomonidan tanlanuvchi koping-strategiyalar ular tahsil oluvchi oliy ta’lim muassasasi, ular tanlagan mutaxassislik yo‘nalishi va diniy e’tiqod darajasiga qaysidir darajada bog‘liq. Maqolada oliy ta’lim muassasasi talabalari foydalanadigan koping-strategiyalari yuzasidan tadqiqot natijalari keltirib oʻtilgan.

Maqolada O‘zbekistondagi filolog talaba qizlarda zamonaviy vatanparvarlikni shakllantirishning psixologikpedagogik shart-sharoitlari tahlil qilingan. Ongli vatanparvarlik tuyg‘usining asosi sifatida tanqidiy fikrlashga alohida e’tibor berilgan. “Zamonaviy vatanparvarlik” tushunchasining o‘ziga xos xususiyatlari, gender yondashuvi va ayollarning tarbiyada tutgan o‘rni yoritilgan. Tanqidiy vatanparvarlikning fuqarolik yetukligining muhim tarkibiy qismi ekanligini tasdiqlaygan so‘rovnoma va pedagogik amaliyot natijalari keltirilgan.

Maqolada eshitishida nuqsoni bo‘lgan talabalarning ijtimoiy moslashuvchanligi rivojlanishining hozirgi holati tahlil qilingan. Shuningdek, eshitishda nuqsoni bo‘lgan talabalar guruhida har uchinchi talaba qoniqarsiz darajadagi shaxsiy yetuklik egasi ekanligi ma’lum bo‘ldi.

Mazkur maqolada muallif olimlarning tadqiqotlari asosida mehnat migratsiyasi haqida qisqacha to‘xtab o‘tiladi. Shuningdek, mehnat migrantlarining farzandlari bilan o‘tkazgan amaliy tadqiqoti natijalarini bayon qilgan holda mehnat migratsiyasining mamlakatimiz uchun ijobiy va salbiy oqibatlarini tahlil qiladi

Ushbu maqolada O‘zbekistonda maktabgacha, maktab ta’limi, o‘rta maxsus va kasb-hunar ta’limi tizimlarida xotin-qizlarning o‘rni va ularning tarixiy rivojlanish jarayoni tahlil qilinadi. Ta’lim sohasida ayollarning ishtiroki XX asr boshlaridan boshlab sezilarli darajada oshib, ularning pedagogik faoliyati, ijtimoiy mavqeyi va ta’lim islohotlaridagi hissasi alohida e’tibor talab qila boshladi. Tadqiqotda xotin-qizlarning pedagogik jarayondagi faollashuvi, ularning ta’lim sifati va
tarbiya jarayoniga qo‘shgan salmoqli hissasi hamda gender tenglikni ta’minlash borasidagi tarixiy o‘zgarishlar yoritiladi.

Mazkur maqolada san’atning tarixiy taraqqiyoti davomida ayol obrazining ifodalanishi va transformatsiyasi falsafiy jihatdan tahlil qilingan. Muallif ayollar obrazining san’at tarixida aks ettirilishini beshta davrga (ibtidoiy, qadimiy yoki antik, o‘rta asrlar davri, yangi va eng yangi tarix hamda zamonaviy davr san’ati) ajratgan holatda tasniflagan.

O‘zbekistonda bugungi kunda nizoli oilalarni aniqlash va oilaviy nizolarni bartaraf etish mexanizmlari takomillashuv jarayonini boshdan kechirmoqda. Ushbu tadqiqotning maqsadi oilaviy nizolarning oldini olish tizimida mavjud muammolarni aniqlash va ularni bartaraf etish yo‘llarini ko‘rsatishdan iborat. Tadqiqotda huquqiy hujjatlar, statistik ma’lumotlar, xorijiy mamlakatlar tajribasi, ekspertlarning fikrlari va sotsiologik tadqiqot natijalari tahlil qilindi. Olingan natijalarga ko‘ra, malakali mutaxassislar yetishmasligi, madaniy stereotiplar (jamoatchilik befarqligi hamda salbiy gender stereotiplarini qo‘llabquvvatlashi), idoralararo muvofiqlashtirishdagi ba’zi kamchiliklar oilaviy nizolarni aniqlash va hal etish jarayonida ish samaradorligiga salbiy ta’sir ko‘rsatayotgani keltirilgan

Ushbu maqolada shaxsning oilaviy holati va uning tolerantlik darajasi o‘rtasidagi munosabatlar o‘rganiladi. Tadqiqot natijalarini tahlil qilish asosida oilaning mavjudligi yoki uning yo‘qligi shaxsning tolerantlik darajasiga sezilarli ta’sir ko‘rsatmaydi, chunki ushbu omil faqat o‘z his-tuyg‘ularini boshqarish darajasiga ta’sir qilishi mumkin, degan xulosa qilinadi. Didaktik aralashuv oilaviy va oilaviy bo‘lmagan shaxslarning tolerantligi orasida sezilarli farq qilmaydigan darajada shaxs tolerantligini tezda ochib berishi ta’kidlanadi